#programista ryczałt #ryczałt wysokość podatku #ryczałt dla IT
Po zakończeniu roku podatkowego programista prowadzący jednoosobową działalność może do 20 stycznia wybrać odmienną od stosowanej w poprzednim roku formę opodatkowania. Jest to dobry moment, aby programista świadczący usługi w formie B2B rozważył, o ile jeszcze tego nie zrobił, opodatkowanie ryczałtem swoich przychodów.
Programiści i inni specjaliści z branży IT mogą skorzystać z tzw. ryczałtu ewidencjonowanego, uregulowanego w Ustawie z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych pozostaje jedną z najczęściej wybieranych form w jakiej podatki płaci programista, a także inni przedsiębiorcy świadczący usługi w branży IT. Dlaczego? Ponieważ forma opodatkowania ryczałtem jest prostą, przejrzystą i często najkorzystniejszą formą opodatkowania. Dla wielu osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą to sposób na uporządkowanie rozliczeń bez zbędnej biurokracji.
Jednak zanim zdecydujesz się na ryczałt ewidencjonowany warto dokładnie poznać stawki, zasady i ograniczenia, które się z nią wiążą. Zryczałtowany podatek liczony jest od przychodu, a nie dochodu, co oznacza, że koszty uzyskania przychodów nie podlegają odliczeniu od przychodów, jak ma to miejsce na przykład przy opodatkowaniu podatkiem liniowym. Forma opodatkowania ryczałtem w przypadku programistów, którzy nie generują wysokich kosztów operacyjnych, może być bardzo dobrym rozwiązaniem, gdyż mogą oni wykorzystać niskie stawki ryczałtu obowiązujące dla osób świadczących usługi z obszaru nowych technologii.
Stawki ryczałtu programisty czy innego specjalisty IT zależą od rodzaju świadczonych usług. Kluczowe znaczenie ma tutaj prawidłowe przypisanie kodu PKWiU do prowadzonej działalności. Nawet niewielkie różnice w opisie usług mogą skutkować zastosowaniem innej stawki podatkowej.
Opodatkowanie stawką ryczałtu 12% dotyczy osób tworzących oprogramowanie komputerowe lub świadczące usługi związane z oprogramowaniem.
Przypadek ryczałtu 8,5% dotyczyć będzie osób świadczących usługi wsparcia technicznego np. testerów oprogramowania komputerowego bądź project managerów zarządzających projektami IT.
Grafik komputerowy powinien wybrać ryczałt 14%, a dla osób zajmujących się w firmach technologicznych usługami doradztwa związanymi z zarządzaniem, właściwa stawka ryczałtu wynosi 15%.
Podsumujmy zatem możliwe stawki ryczałtu programisty i innych specjalistów IT:
| Rodzaj usług | Stawka | Dla kogo? |
|---|---|---|
| Tworzenie oprogramowania i aplikacji, w tym usługi projektowe, wszelkie usługi programistyczne i inne bezpośrednie usługi związane z oprogramowaniem | ryczałt 12% | Ta stawka ryczałtu dotyczy programisty i innych osób bezpośrednio związanych z tworzeniem oprogramowania |
| Usługi wsparcia technicznego / helpdesk / usługi testowania oprogramowania / usługi związane z zarządzaniem projektami IT | ryczałt 8,5% | Ta stawka ryczałtu dotyczy m.in. testerów oprogramowania i project managerów |
| Osoby świadczące usługi związane z projektowaniem graficznym lub produkcją modeli 3-D, tworzeniem interfejsów użytkownika i doświadczeń użytkownika – praca na styku technologii i designu | ryczałt 14% | Jest to właściwa stawka ryczałtu dla grafików komputerowych, ale często ta stawka ryczałtu dotyczy również projektantów UX/UI |
| Osoby świadczące usługi doradcze związane z zarządzaniem w firmach IT | ryczałt 15% | Ta stawka ryczałtu dotyczy doradców w branży IT m.in. w zakresie opracowywania strategii, optymalizacji procesów, wdrażanie modeli biznesowych |
Co ważne w praktyce może się zdarzyć, że w przypadku wyboru formy opodatkowania ryczałtem dla jednych czynności stawka ryczałtu wynosi 12%, a dla innych czynności stawka ryczałtu wynosi 8,5%, zatem ten sam specjalista IT zapłaci zryczałtowany podatek dochodowy od przychodu z danej kategorii czynności w dwóch różnych wysokościach. Przy czym należy pamiętać, że 12% ryczałt razem z występującym czasami ryczałtem 8,5% stanowi najczęstsze możliwe stawki ryczałtu programisty.
Decydując się na formę ryczałtu, warto na początku przeanalizować kilka punktów:
Jeśli wybrałeś formę opodatkowania ryczałtem, musisz pamiętać o kilku kluczowych obowiązkach. Najważniejszym z nich jest złożenie rocznego zeznania PIT-28 związanego z rozliczeniem się z przychodów osiągniętych w poprzednim roku podatkowym. Termin ten jest nieprzesuwalny i przypada każdego roku na 30 kwietnia.
Choć ryczałt ewidencjonowany kojarzy się z uproszczonymi formalnościami, nie zawsze oznacza brak obowiązków związanych z VAT. Obowiązek rejestracji jako podatnik VAT (wg stanu prawnego na 2026) pojawia się, gdy:
Podatek VAT może Cię dotyczyć nawet przy niskich przychodach, jeśli prowadzisz działalność w określonych branżach. Dlatego tak ważna jest znajomość przepisów — to nie tylko kwestia zgodności z prawem, ale również nieporozumień z urzędem skarbowym oraz wpływ na to jakie podatki płaci programista.
Jest wiele czynników przemawiających za tym, aby świadcząc usługi IT wybrać ryczałt, który kusi prostotą i niską stawką podatku. Ma on jednak również swoje ograniczenia. Jednym z nich jest brak możliwości skorzystania z ulgi IP Box.
IP Box to preferencyjna ulga, która pozwala na zastosowanie 5% stawki podatku dla dochodów z praw własności intelektualnej – np. z autorskiego oprogramowania. Dla programistów tworzących własne aplikacje czy systemy to bardzo korzystne rozwiązanie, które wpływa na to, jakie podatki płaci programista. Dlaczego nie działa przy ryczałcie? Ponieważ ta forma opodatkowania dla jednoosobowych działalności gospodarczych nie pozwala na wyodrębnienie dochodu z kwalifikowanych praw IP, co jest warunkiem skorzystania z IP Box.
Planujesz prowadzenie działalności gospodarczej i chcesz kontynuować współpracę z dotychczasowym pracodawcą? Czy ryczałt w tej sytuacji to dobre rozwiązanie? Niestety przepisy jasno określają, że:
To restrykcyjne ograniczenie ma na celu walkę z pozornym samozatrudnieniem, które często służy jedynie obniżeniu obciążeń podatkowych.
Warto to podkreślić raz jeszcze, że wybór ryczałtu jako formy opodatkowania programisty czy innego specjalisty IT, nie pozwala na odliczanie kosztów uzyskania przychodu. Jeśli inwestujesz w środki trwałe jak np. samochód służbowy, sprzęt komputerowy, specjalistyczne oprogramowanie komputerowe, szkolenia i kursy zawodowe lub inne narzędzia wspierające rozwój działalności, ryczałt może nie być dla Ciebie korzystny. Warto wówczas zmienić formę opodatkowania, dzięki której takie wydatki stanowią koszty uzyskania przychodów, co realnie obniża podstawę opodatkowania i ostatecznie wysokość podatku dochodowego do zapłaty.
Jak widać z poprzednich pytań wysokość podatku dochodowego to nie jedyny czynnik jaki powinniśmy uwzględnić przy wyborze formy opodatkowania. Forma opodatkowania dochodów wpływa też na inne powiązane kwestie, takie jak:
Z powyższych punktów jasno wynika, że wybór odpowiedniej formy opodatkowania może znacząco wpłynąć na zobowiązania podatkowe oraz na to, jaki łączny podatek dochodowy ostatecznie zapłaci w danym roku podatkowym programista czy inny specjalista IT. Warto w tym względzie skonsultować się z księgową lub doradcą podatkowym, którzy biorąc pod uwagę planowany przychód roczny, różne stawki ryczałtu oraz inne formy opodatkowania dostępne w polskim systemie podatkowym podpowiedzą optymalne rozwiązanie. Może się również okazać, że przed decyzją słuszne będzie wystąpienie o indywidualną interpretację podatkową.
Należy jednocześnie uwzględnić ryzyko sporu na tle prowadzenia działalności gospodarczej z urzędem skarbowym bądź zakładem ubezpieczeń społecznych, które może zmaterializować się w przyszłości. Warto dlatego zadbać o odpowiednio zaaranżowaną polisę OC zawodowej, która pokryje koszty ewentualnych postępowań administracyjnych i podatkowych w tym zakresie. Innym równie ważnym ubezpieczeniem dla specjalistów IT jest polisa od utraty dochodu, która rekompensuje utracone zarobki w sytuacji czasowej niezdolności do pracy.
